---
title: "คำนวณภาษีบุคคลธรรมดา freelance 2569 — ฉบับสมบูรณ์ที่สุด"
description: "คู่มือภาษีบุคคลธรรมดาฉบับเดียวจบสำหรับ freelance ไทย: ประเภทเงินได้ 40(2) vs 40(8), ค่าใช้จ่ายเหมา, ลดหย่อน, อัตราภาษี, WHT credit, ภ.ง.ด. 90/94 — พร้อมตัวอย่างคำนวณจริง"
pubDate: 2026-05-20T00:00:00.000Z
author: "ทีม Kitslancer"
tags: ["ภาษี", "freelance"]
url: https://kitslancer.com/blog/personal-income-tax-freelance-2569-pillar/
---

ถ้าคุณเป็น freelance ไทยและต้องคำนวณภาษีบุคคลธรรมดา — บทความนี้คือ **ที่เดียวที่จบ**

ครอบคลุม: ประเภทเงินได้ที่ freelance ต้องใช้, ค่าใช้จ่ายหักได้, ลดหย่อน 2569, อัตราภาษี, WHT credit, ยื่นภาษีกลางปี (ภ.ง.ด. 94) vs ปลายปี (ภ.ง.ด. 90), และตัวอย่างคำนวณจริง

> ⚠️ **Disclaimer:** กฎหมายภาษีไทยมีการอัพเดทแทบทุกปี (ปีภาษี 2569 = 1 ม.ค. – 31 ธ.ค. 2569) เช็คข้อมูลล่าสุดที่ [rd.go.th](https://www.rd.go.th) ก่อนยื่นจริง บทความนี้อิงอัตราและกฎที่ประกาศจนถึง 2026-05-19

## ภาพรวม: สูตรคำนวณภาษีบุคคลธรรมดา

```
รายได้รวมทั้งปี
− ค่าใช้จ่าย (เหมา หรือ จริง ตามประเภทเงินได้)
= เงินได้สุทธิหลังหักค่าใช้จ่าย
− ค่าลดหย่อน
= เงินได้สุทธิที่ต้องเสียภาษี
× อัตราภาษีแบบขั้นบันได
= ภาษีที่ต้องชำระ
− WHT ที่ลูกค้าหักไว้แล้ว (3% ฯลฯ)
= ภาษีค้างชำระ / ได้คืน
```

ทุก step มีรายละเอียดอยู่ — เริ่มจากข้อแรก

## Step 1: รู้ว่าคุณเป็นเงินได้ประเภทไหน

[ประมวลรัษฎากร มาตรา 40](https://www.rd.go.th) แบ่งเงินได้เป็น 8 ประเภท freelance ส่วนใหญ่จะตกอยู่ใน:

### 40(2) — เงินได้จากหน้าที่/ตำแหน่งงาน

**ใช้เมื่อ:** ลูกค้าจ้างคุณแบบ "ทำตามที่สั่ง" คล้ายลูกจ้าง — มีหน้าที่ชัดเจน รายงานตัว

**ค่าใช้จ่าย:** เหมา **50% ของรายได้ สูงสุดไม่เกิน 100,000 บาท/ปี**

### 40(8) — เงินได้จากธุรกิจ/วิชาชีพอิสระ

**ใช้เมื่อ:** คุณรับงานเป็น project-based ออกแบบ-เขียนโปรแกรม-ถ่ายภาพ-ทำคอนเทนต์ — บริหารตัวเอง

**ค่าใช้จ่าย:** เลือกได้ **หักเหมา 60%** (สำหรับวิชาชีพอิสระบางประเภท) หรือ **หักตามจริง** (เก็บใบเสร็จ)

> 💡 freelance ส่วนใหญ่ที่ทำงาน creative/IT ใช้ **40(8) + หักเหมา 60%** เพราะคำนวณง่าย ไม่ต้องเก็บใบเสร็จทุกใบ

### ความต่างที่สำคัญ

| ประเด็น | 40(2) | 40(8) |
|---|---|---|
| ค่าใช้จ่ายเหมา | 50% max 100K | 60% (บางประเภท) หรือตามจริง |
| ยื่นกลางปี (ภ.ง.ด. 94) | ไม่ต้อง | ต้องยื่น |
| WHT ที่ลูกค้าหัก | 3% (กรณีนิติบุคคลจ้าง) | 3% เช่นกัน |

**Pro tip:** ถ้าไม่แน่ใจ — ปรึกษา [กรมสรรพากร call center 1161](https://www.rd.go.th) หรือผู้สอบบัญชี ก่อนยื่นปีแรก

## Step 2: คำนวณรายได้รวม

รวบรวมรายได้ทั้งหมดในปีภาษีนั้นๆ (1 ม.ค. – 31 ธ.ค.):

- เงินที่ได้รับโอนเข้าบัญชี (รวมเงินก่อน WHT หัก)
- รายได้นอกบัญชี (เงินสด — ต้อง declare ด้วย)
- รายได้จากต่างประเทศ (ถ้านำเข้าไทยในปีเดียวกัน → ต้องเสียภาษี)

**Pro tip:** เก็บ **50 ทวิ (หนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่าย)** จากลูกค้านิติบุคคลทุกคน — เป็นเอกสารบังคับใช้ตอนยื่น

> 💡 Kitslancer แยกรายได้-WHT ต่อโปรเจค + ออกรายงานสรุปได้ทันที — ปลายปีไม่ต้องนั่งรวม Excel เอง (อ่านเพิ่ม [WHT 3% คู่มือฉบับสมบูรณ์](/blog/wht-3-percent-complete-guide/))

## Step 3: หักค่าใช้จ่าย

สมมุติเป็น 40(8) + เลือกหักเหมา 60%

```
รายได้รวม:           1,000,000
ค่าใช้จ่ายเหมา 60%:    600,000
─────────────────────────────────
เงินได้หลังหักค่าใช้จ่าย: 400,000
```

**ถ้าเลือกหักตามจริง** ต้องมีใบเสร็จ + พิสูจน์ได้ว่า "เกี่ยวข้องกับการประกอบอาชีพ" เช่น:

- ค่าซื้อ-เช่าอุปกรณ์ (notebook, กล้อง, software)
- ค่า internet / โทรศัพท์ (สัดส่วนที่ใช้งาน)
- ค่าเช่าออฟฟิศ / co-working
- ค่าเดินทางไปพบลูกค้า
- ค่า outsource

อ่านเพิ่ม: [5 ค่าใช้จ่ายที่ freelance ลืมหักภาษี](/blog/5-expenses-freelance-forget-to-deduct/)

## Step 4: หักค่าลดหย่อน

**ลดหย่อนที่ freelance ใช้ได้บ่อย** (อัพเดท 2569 — เช็คล่าสุดที่ [rd.go.th](https://www.rd.go.th)):

| รายการ | วงเงิน |
|---|---|
| ลดหย่อนส่วนตัว | 60,000 |
| คู่สมรส (ถ้าไม่มีรายได้) | 60,000 |
| บุตร (คนละ) | 30,000 |
| บิดามารดา (อายุ ≥ 60, รายได้ < 30K/ปี) | 30,000/คน |
| ประกันชีวิต (เบี้ย) | สูงสุด 100,000 |
| RMF | 30% ของรายได้, max 500K |
| SSF | 30% ของรายได้, max 200K |
| ประกันสังคม ม.40 | ตามจริง |
| บริจาคทั่วไป | 10% ของเงินได้หลังหักลดหย่อนอื่น |
| บริจาคการศึกษา (ผ่าน [e-Donation](https://epayapp.rd.go.th/rd-edonation/)) | **2 เท่า** ของยอด |
| ดอกเบี้ยกู้ซื้อบ้าน | สูงสุด 100,000 |
| Easy E-Receipt | ตามวงเงินประกาศแต่ละปี |

ตัวอย่างต่อเนื่อง:

```
เงินได้หลังหักค่าใช้จ่าย:  400,000
− ลดหย่อนส่วนตัว:           60,000
− RMF/SSF:                  60,000
− ประกันสังคม ม.40:         12,000
─────────────────────────────────
เงินได้สุทธิที่ต้องเสียภาษี: 268,000
```

## Step 5: คำนวณภาษีแบบขั้นบันได

อัตราภาษีบุคคลธรรมดา 2569 ([อ้างอิง rd.go.th](https://www.rd.go.th)):

| เงินได้สุทธิ | อัตราภาษี |
|---|---|
| 0 – 150,000 | ยกเว้น |
| 150,001 – 300,000 | 5% |
| 300,001 – 500,000 | 10% |
| 500,001 – 750,000 | 15% |
| 750,001 – 1,000,000 | 20% |
| 1,000,001 – 2,000,000 | 25% |
| 2,000,001 – 5,000,000 | 30% |
| > 5,000,000 | 35% |

ตัวอย่างต่อเนื่อง (เงินได้สุทธิ 268,000):

```
0 – 150,000:         ยกเว้น          = 0
150,001 – 268,000:   118,000 × 5%   = 5,900
─────────────────────────────────
ภาษีที่ต้องชำระ:                       5,900 บาท
```

## Step 6: หัก WHT credit

ลูกค้านิติบุคคลหัก WHT 3% ไว้แล้ว = เครดิตภาษีที่คุณจ่ายล่วงหน้า

สมมุติ:
```
รายได้ 1,000,000 × WHT 3% = 30,000 (หักไปแล้ว)
ภาษีที่ต้องชำระจริง:          5,900
─────────────────────────────────
ขอคืนได้:                    24,100 บาท
```

**ใช่ — ได้คืน 24,100 บาท** เพราะ WHT 3% หักจาก **รายได้รวม** ไม่ได้คำนวณจากเงินได้สุทธิหลังลดหย่อน → คนรายได้ปานกลางมักได้คืน

> 💡 Kitslancer มี calculator คำนวณภาษีบุคคลธรรมดาฝังในระบบ ใส่ตัวเลขครั้งเดียว เห็น breakdown ครบ + flag ว่าควร claim WHT credit เท่าไหร่

## Step 7: ยื่น ภ.ง.ด. 94 (กลางปี) + ภ.ง.ด. 90 (ปลายปี)

### ภ.ง.ด. 94 — ยื่นกลางปี

**สำหรับ:** ผู้มีเงินได้ประเภท 40(5)-(8) — ครอบ freelance ส่วนใหญ่

**ยื่นเมื่อ:** กรกฎาคม – กันยายน ของปีภาษีนั้น

**คำนวณจาก:** รายได้ครึ่งปีแรก (ม.ค. – มิ.ย.) — ใช้สูตรเดียวกับข้างบนแต่ครึ่งปี

**ภาษีที่ชำระ:** จะถูกนำไปเครดิตในภ.ง.ด. 90 ปลายปี

### ภ.ง.ด. 90 — ยื่นปลายปี

**ยื่นเมื่อ:** มกราคม – มีนาคม ของปีถัดไป

**คำนวณจาก:** รายได้ทั้งปี (ม.ค. – ธ.ค.)

**Pro tip:** ยื่นผ่าน [e-Filing](https://efiling.rd.go.th) ได้ไกล้ส่งวัน 8 เม.ย. (extension ทุกปี) สะดวกกว่ายื่นกระดาษมาก

### Penalty ถ้ายื่นช้า

- ค่าปรับ 200 บาท (ครั้งแรก) — จากมาตรา 35 ป.รัษฎากร
- เงินเพิ่ม 1.5% ต่อเดือนของภาษีที่ค้าง
- ถ้าหลีกเลี่ยงเจตนา → โทษอาญา

## Edge cases ที่ freelance ต้องระวัง

### 1. รายได้ > 1.8 ล้าน/ปี → ต้องจด VAT

ดู [Freelance รายได้เกิน 1.8 ล้าน ต้องจด VAT ไหม?](/blog/freelance-vat-1-8-million/) สำหรับรายละเอียด

### 2. รับงานต่างประเทศ + นำเงินเข้าไทย

ตาม [กฎหมายฉบับใหม่ (มีผล 2567 เป็นต้นไป)](https://www.rd.go.th) — เงินจากต่างประเทศ ถ้านำเข้าไทยในปีไหน ต้องเสียภาษีในปีนั้น (เดิม: เว้นถ้านำเข้าหลัง 1 ปี)

### 3. รายได้หลายประเภท (40(2) + 40(8))

ต้องคำนวณค่าใช้จ่าย **แยกตามประเภท** แล้วรวมเงินได้สุทธิก่อนเข้าตารางอัตราภาษี

## สรุป: Checklist ภาษีบุคคลธรรมดา freelance

- รู้ประเภทเงินได้ตัวเอง (40(2) vs 40(8))
- เก็บ 50 ทวิ จากลูกค้านิติบุคคลทุกคน
- เลือกวิธีหักค่าใช้จ่าย (เหมา 60% vs ตามจริง)
- ใช้สิทธิลดหย่อนเต็มที่ (ทำ RMF/SSF/ประกัน ก่อน 30 ธ.ค.)
- ยื่น ภ.ง.ด. 94 ในเดือน ก.ค.-ก.ย.
- ยื่น ภ.ง.ด. 90 ในเดือน ม.ค.-มี.ค.
- claim WHT credit ทุกใบที่ถูกหัก
- ยื่นผ่าน [e-Filing](https://efiling.rd.go.th) เก็บหลักฐานไว้

## แหล่งข้อมูลอ้างอิง

- [กรมสรรพากร — เว็บไซต์หลัก](https://www.rd.go.th)
- [ระบบยื่นแบบ e-Filing](https://efiling.rd.go.th)
- [ระบบ e-Donation](https://epayapp.rd.go.th/rd-edonation/)
- [ระบบ e-Withholding Tax](https://epay.rd.go.th)
- [ประกันสังคม มาตรา 40 — sso.go.th](https://www.sso.go.th)
- บทความที่เกี่ยวข้อง: [5 ความผิดพลาดเรื่องภาษีของ freelance](/blog/5-tax-mistakes-thai-freelance/), [WHT 3% คู่มือฉบับสมบูรณ์](/blog/wht-3-percent-complete-guide/), [ทำไม freelance 50K ดีกว่าพนักงาน 30K](/blog/why-50k-freelance-vs-30k-employee/)

---

ภาษีบุคคลธรรมดาของ freelance **ไม่ยากเท่าที่คิด** ถ้ามีระบบจัดเก็บข้อมูลรายได้-WHT-ค่าใช้จ่ายที่ดี Kitslancer ออกแบบมาเพื่อ freelance ไทยโดยเฉพาะ — บันทึกรายได้ต่อโปรเจค, อัตโนมัติคำนวณ WHT 3%, calculator ภาษีบุคคลธรรมดาตามอัตราล่าสุด 2569 และ export รายงานพร้อมยื่น e-Filing