---
title: "สัญญาจ้าง freelance ไม่ต้องมีทนาย: เทมเพลต + มัดจำกี่ % ถึงปลอดภัย"
description: "งานเล็กก็ต้องมีสัญญา คู่มือทำสัญญาจ้าง freelance ฉบับไทย — องค์ประกอบขั้นต่ำ 7 ข้อ มัดจำกี่เปอร์เซ็นต์ และวิธีใช้ใบเสนอราคาบุคคลธรรมดาให้กลายเป็นสัญญาเบาๆ ที่บังคับได้"
pubDate: 2026-06-06T00:00:00.000Z
author: "ทีม Kitslancer"
tags: ["สัญญา", "freelance", "กฎหมาย", "ลูกค้า"]
url: https://kitslancer.com/blog/freelance-contract-deposit-guide/
---

"งานแค่นี้ ไม่ต้องทำสัญญาหรอกมั้ง"

ประโยคนี้คือจุดเริ่มต้นของเรื่องราวสุดคลาสสิกใน Pantip — งานเสร็จแล้วลูกค้าเงียบ, แก้งานไม่จบ, หรือตกลงราคาไว้อย่างแต่จ่ายจริงอีกอย่าง โดยที่คุณไม่มีหลักฐานอะไรเลยนอกจากแชตที่กระจัดกระจาย

ข่าวดีคือ: **สัญญาจ้าง freelance ไม่จำเป็นต้องมีทนายหรือกระดาษติดอากรแสตมป์** บทความนี้สรุปองค์ประกอบขั้นต่ำที่ทำให้สัญญาของคุณ "บังคับได้จริง" + มัดจำกี่ % ถึงปลอดภัย + ตัวอย่างข้อความที่ copy ไปใช้ได้เลย

> ⚠️ **ข้อสังเกต:** ข้อมูลนี้เป็นแนวทางทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมายเฉพาะคดี กรณีมูลค่าสูงหรือซับซ้อนควรปรึกษาทนายความ

## ทำไมงานเล็กก็ต้องมีสัญญา

การจ้าง freelance อยู่ภายใต้ **สัญญาจ้างทำของ** ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ([ป.พ.พ. มาตรา 587](https://www.krisdika.go.th)) — และจุดสำคัญที่หลายคนไม่รู้คือ **สัญญาไม่จำเป็นต้องเป็นกระดาษเซ็นชื่อ** การตกลงผ่านแชต/อีเมลเรื่องงาน-ราคา-กำหนดส่ง ก็ถือเป็นสัญญาที่ผูกพันและฟ้องร้องได้

ปัญหาไม่ใช่ว่า "ไม่มีสัญญา" แต่คือ **สัญญาไม่ชัด** — พอเกิดเรื่องแล้วพิสูจน์ไม่ได้ว่าตกลงอะไรกันไว้ การเขียนให้ชัดจึงไม่ใช่เรื่องของความไม่ไว้ใจ แต่คือการทำให้ทั้งสองฝ่าย "เข้าใจตรงกัน"

## องค์ประกอบขั้นต่ำ 7 ข้อ ที่สัญญาต้องมี

ไม่ต้องยาว แต่ต้องครบ 7 ข้อนี้:

1. **คู่สัญญา** — ชื่อ-ช่องทางติดต่อของผู้จ้างและผู้รับจ้าง
2. **ขอบเขตงาน (SOW)** — ทำอะไรบ้าง "รวม/ไม่รวม" อะไร ([อ่านวิธีกันงานบานปลาย](/blog/stop-scope-creep-endless-revisions/))
3. **ค่าจ้างและการแบ่งจ่าย** — ยอดรวม, มัดจำกี่ %, จ่ายงวดไหนเมื่อไหร่
4. **กำหนดส่งงาน** — วันที่ส่ง + เงื่อนไขถ้าเลื่อน
5. **จำนวนครั้งที่แก้ได้** — และราคาแก้เพิ่มเมื่อเกิน
6. **เงื่อนไขการรับงาน** — ถือว่า "เสร็จ" เมื่อไหร่ (เช่น ลูกค้าไม่ตอบใน 7 วัน = ยอมรับ)
7. **ลิขสิทธิ์ผลงาน** — โอนให้ลูกค้าเมื่อจ่ายครบ (ก่อนจ่ายครบ ลิขสิทธิ์ยังเป็นของคุณ)

## มัดจำกี่เปอร์เซ็นต์ถึงปลอดภัย

มัดจำคือเกราะป้องกันการโดนเบี้ยวที่ดีที่สุด หลักที่ใช้กันใน freelance ไทย:

| รูปแบบงาน | มัดจำแนะนำ | เหตุผล |
|---|---|---|
| ลูกค้าใหม่ / ไม่เคยร่วมงาน | 50% | ความเสี่ยงสูงสุด ต้องกันไว้ครึ่งหนึ่ง |
| ลูกค้าเก่าที่จ่ายตรง | 30% | สร้างความผูกพัน แต่ไม่กดดันเกินไป |
| งานยาว/หลาย milestone | แบ่งจ่ายตามงวด | เช่น 30/30/40 ตามความคืบหน้า |
| งานเล็ก (< 5,000) | 50–100% | ค่าตามทีหลังไม่คุ้มเวลา เก็บก่อนเลย |

หลักคิดง่ายๆ: **อย่าให้เงินที่ค้างรับมากกว่าที่คุณรับความเสี่ยงไหว** ถ้าลูกค้าหายไปวันนี้ มัดจำที่ได้มาควรครอบคลุมเวลาที่ลงไปแล้ว

## ใบเสนอราคาบุคคลธรรมดา = สัญญาเบาๆ ที่บังคับได้

ถ้ายังไม่อยากทำสัญญาเต็มรูปแบบ ทางลัดที่ดีคือ **ใบเสนอราคาที่ให้ลูกค้าเซ็น/กดยืนยันรับ** — เพราะใบเสนอราคาที่ระบุขอบเขต ราคา และเงื่อนไขครบ เมื่อลูกค้ายืนยันแล้ว ก็มีผลเป็นข้อตกลงที่ใช้อ้างอิงได้

freelance ที่เป็นบุคคลธรรมดา (ไม่ได้จดบริษัท) ออกใบเสนอราคาในนามตัวเองได้ปกติ ใส่ชื่อ-ที่อยู่-เลขบัตรประชาชน (หรือเลขผู้เสียภาษี) แทนเลขนิติบุคคล

> 💡 Kitslancer มี **Proposal/SOW templates** ที่ใส่ขอบเขตงาน จำนวนครั้งแก้ และเงื่อนไขได้ครบ ส่งให้ลูกค้ากด **ยืนยันรับผ่าน Share Link** (ไม่ต้องล็อกอิน) แล้วตั้ง **ใบแจ้งหนี้มัดจำ** ต่อได้ทันที → มีหลักฐานครบตั้งแต่ก่อนเริ่มงาน

## ตัวอย่างข้อความ (copy ไปปรับใช้)

ใส่ท้ายใบเสนอราคาหรือในแชตก่อนเริ่มงาน:

- **เงื่อนไขการชำระ:** "มัดจำ 50% (X บาท) ก่อนเริ่มงาน ส่วนที่เหลือ 50% ชำระก่อนส่งไฟล์ต้นฉบับ"
- **การแก้ไข:** "ราคานี้รวมการแก้ไข 3 ครั้ง ครั้งที่ 4 เป็นต้นไปคิดครั้งละ X บาท"
- **กำหนดส่ง:** "ส่งงานภายใน X วันทำการนับจากได้รับมัดจำและข้อมูลครบ"
- **การรับงาน:** "ถือว่างานเสร็จสมบูรณ์เมื่อส่งไฟล์ตามขอบเขต และลูกค้ายืนยันรับภายใน 7 วัน หากไม่แจ้งกลับถือว่ายอมรับ"
- **ลิขสิทธิ์:** "ลิขสิทธิ์ผลงานโอนให้ผู้ว่าจ้างเมื่อชำระเงินครบถ้วน"

## Checklist ก่อนเริ่มทุกงาน

- ระบุคู่สัญญา + ขอบเขตงาน "รวม/ไม่รวม"
- เขียนค่าจ้าง + แผนแบ่งจ่าย + มัดจำ
- กำหนดวันส่ง + จำนวนครั้งแก้ + เงื่อนไขรับงาน
- ระบุลิขสิทธิ์โอนเมื่อจ่ายครบ
- ให้ลูกค้ายืนยันรับใบเสนอราคา **ก่อน** ลงมือ
- เก็บมัดจำก่อนเริ่มเสมอ

สัญญาที่ดีไม่ได้ทำให้ดูไม่ไว้ใจกัน — มันทำให้งานราบรื่นเพราะทุกฝ่ายรู้กติกาตั้งแต่ต้น และถ้าเจอลูกค้าที่ปฏิเสธจะยืนยันอะไรเป็นลายลักษณ์อักษรเลย นั่นเองคือ [สัญญาณ red flag](/blog/10-red-flag-client-warning-signs/) ที่ควรคิดให้ดีก่อนรับงาน

## แหล่งข้อมูลอ้างอิง

- [ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ (สัญญาจ้างทำของ มาตรา 587-607) — สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา](https://www.krisdika.go.th)
- บทความที่เกี่ยวข้อง: [หยุด scope creep](/blog/stop-scope-creep-endless-revisions/) · [ลูกค้าไม่จ่ายเงิน 7 วิธีตามหนี้](/blog/client-not-paying-7-ways-to-collect/) · [สูตรตั้งราคา](/blog/freelance-pricing-formula/)

> 💡 อยากให้ทุกงานมีใบเสนอราคา + สัญญาเบาๆ ที่ลูกค้ายืนยันได้ในคลิกเดียว แล้วตามมัดจำ/ยอดค้างได้ครบ Kitslancer รวม Proposal/SOW, ใบเสนอราคา, และใบแจ้งหนี้มัดจำไว้ในที่เดียว — เริ่มใช้ฟรีไม่ต้องใส่บัตรเครดิต